Auteur: redactie

Wie altijd een eigen stolpboerderij zou willen bezitten, krijgt daar nu de kans voor. De Historische Vereniging Alkmaar heeft een bouwplaat van een stolp op de website gezet.

In het kader van de actie ‘Red de Stolp’ biedt de Vereniging een eenvoudig bouwpakket aan voor de leerlingen van het basisonderwijs en de brugklas van het voortgezet onderwijs. “De foto’s laten zien wat voor leuke werkstukken er mee gemaakt kunnen worden. De eigen fantasie van de kinderen kan veel toevoegen aan het bouwpakket.”

Het bouwpakket, foto’s en de actie zijn hier te vinden.

Wie kan de mooiste stolpboerderij tekenen? Nu de iconische stolp onder druk staat, schrijven de actievoerders van Red de Stolp een kleurwedstrijd uit voor basisscholieren in Noord-Holland. Wie de mooiste stolp kan tekenen, mag met een luchtballon een tochtje maken. Ook wordt de hele klas verwelkomd voor een bezoek aan de museumboerderij West-Frisia. Daar kunnen de klassen zien hoe er vroeger in zo’n stolpboerderij werd gewoond en gewerkt. Voor zes andere klassen is de leskist van de boerderijenstichting Noord-Holland ‘Vrienden van de Stolp’ beschikbaar. 23 juni 2018 is de prijsuitreiking.

De wedstrijd is voor groep 7. Wilt u ook meedoen met de actie, maar bent u nog niet benaderd? U kunt uw klas tot 31 maart 2018 aanmelden. Belt u dan met Heemschut op 020-6225292.

De voorwaarden voor de tekenwedstrijd zijn hier te downloaden.

Tientallen historische verenigingen in Noord-Holland zijn vrijdag samengekomen om de problemen rondom stolpboerderijen te bespreken. Op een speciale middag werd uitgebreid stilgestaan bij het jaarlijks verdwijnen van tientallen stolpboerderijen uit het Noord-Hollands landschap.

Erfgoedvereniging Bond Heemschut, de Boerderijenstichting Noord-Holland ‘Vrienden van de Stolp’ en het Westfries Genootschap kijken met tevredenheid terug op de bijeenkomst in het gemeentehuis van de Beemster. De drie partijen voeren sinds december actie onder de noemer ‘Red de Stolp’.

Vertegenwoordigers van de historische verenigingen werden tijdens de middag bijgepraat over het fenomeen stolpboerderij, de actuele stand van zaken, de nut en noodzaak van actievoeren en er werd plenair gebrainstormd over maatregelen die genomen kunnen worden om de stolpboerderij beter te beschermen. Ook wethouder Zeeman van de gemeente Beemster was bij de bijeenkomst aanwezig en deed actief mee in de werksessies.

De campagne Red de Stolp liep tot juni. Onderdeel van de campagne is de publiekspetitie om politiek op te roepen betere beschermingsmaatregelen te nemen.

Sinds donderdag 21 december is Stadsherstel Amsterdam eigenaar van de meest zuidelijk gelegen Stolpboerderij van Noord-Holland in Nieuw-Vennep. Naast de boer-derij staat een bijzonder tbc-huisje in chaletstijl. Beide rijksmonumenten zijn zeer ver-vallen en dus echte Stadsherstelmonumenten. De panden worden herbestemd naar het zorgconcept van de Herbergier. Zij maken een warm en liefdevol thuis voor oude mensen met geheugenproblemen en dementie.

Vlakbij de Geniedijk in de Haarlemmermeer, waar Stadsherstel op dit moment restauratiewerkzaam-heden verricht aan de bunkers en de Batterij aan de Sloterweg, heeft de restaurerende organisatie een nieuw monument gekocht. Stadsherstel, die meer dan 600 panden in de Metropoolregio Am-sterdam heeft gerestaureerd, heeft met deze aankoop haar twaalfde monument in de Haarlemmer-meer in bezit.

Het nieuwe pand, Maragretha’s hoeve, is in 1880 gebouwd op de plek van haar afgebrande voorganger. In de Haarlemmermeer vestigden zich vanaf de drooglegging in 1852 boeren uit heel Nederland. Zij bouwden doorgaans boerderijen van het type uit hun streek van herkomst. De eerste eigenaar van de Margaretha’s Hoeve, Melis Spaans, was afkomstig uit het West-Friese Oudendijk. De keuze voor de bouw van een stolpboerderij lag daarom voor de hand.

De huidige Margaretha’s hoeve is gebouwd in dezelfde stijl en op de oude fundering van haar voorganger. Aan de voorgevel kwam een rijkversierde uitbouw. Deze zijn kenmerkend voor de ontwikkelingen in de tweede helft van de 19e eeuw, toen wooncomfort en mode ook op het platteland belangrijker werden.

Stadsherstel gaat het rijksmonument restaureren en heeft voor de herbestemming meerdere functie onderzocht. Zij vond de functie van zogenaamde ‘Herbergier’ het meest passend.
Een Herbergier is een kleinschalige woonvorm voor volwassenen met geheugenproblemen zoals de-mentie. In Margaretha’s Hoeve worden zestien wooneenheden gerealiseerd voor mensen die niet meer zelfstandig kunnen wonen. De bewoners en hun verwanten vinden hier na restauratie een lief-devol en zo gewoon mogelijk thuis. Binnen een Herbergier wordt uitgegaan van wat iemand allemaal nog wél kan en staat niet de ziekte maar de persoon centraal.

Het is de bedoeling dat het naast de boerderij staande zwaar vervallen tbc-huisje ook wordt gerestaureerd. Stadsherstel is op zoek naar de benodigde financiering om de restauratie van dit unieke monumentje te realiseren zodat het als thee-huisje voor bewoners en hun gasten kan fungeren. De bedoe-ling is dat het tbc-huisje net als vroeger weer op haar draai-schijf met de zon mee kan draaien. Zo kunnen bewoners en hun gasten van de frisse buitenlucht en de zon genieten.
De planontwikkeling voor het project is gestart. Verwacht wordt dat de restauratie voor de zomer van 2018 aanvangt en dat de restauratie ongeveer een jaar in beslag neemt.

Van alle stolpen in Noord-Holland, zo’n 5000, is 10 procent aangewezen als rijks-, provinciaal of gemeentelijk monument. De campagne Red de Stolp richt zich daarom vooral op die 90 procent die nog geen bescherming geniet.

Keiharde cijfers zijn er niet, maar de schattig is dat van die 90 procent er nog eens 10 procent is beschermd via een status in het bestemmingsplan. Dat is bijvoorbeeld een apart label ‘stolp’. In die schatting blijft er dus 80 procent over zonder enige vorm van bescherming, die gewoon gesloopt kunnen worden zonder enige vorm van vergunning.

Tijdens Red de Stolp gaan we proberen om voor die 80 procent (zo’n 4000 stolpen) een status te krijgen waardoor er in ieder geval inzichtelijk wordt waar, en wanneer een stolpboerderij in Noord-Holland wordt gesloopt.

Het was het artikel van archeoloog Dieuwertje Duijn die in november vorig jaar de basis voor de campagne Red de Stolp legde. In het Noord-Hollands Dagblad trok zei in november 2016 aan de bel en vroeg aandacht voor de slechte situatie van stolpen in Noord-Holland.

„De status van monument is ook niet zaligmakend”, vertelt zij. “Het is zo gegroeid dat oude gebouwen in de steden al snel tot
monument worden bestempeld. Maar wat weinig mensen weten, is dat de stolp minstens zo oud en belangrijk is. Maar je ziet vaak aan de buitenkant niet hoe oud een bouwwerk is.”

Heemschut, de Boerderijenstichting Noord-Holland Vrienden van de Stolp en het Westfries Genootschap staken de koppen bij elkaar en besloten naar aanleiding van dit verhaal dat er actie moest komen.